{"id":824,"date":"2025-03-03T11:19:12","date_gmt":"2025-03-03T11:19:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ubyk.org\/?p=824"},"modified":"2025-03-03T11:19:12","modified_gmt":"2025-03-03T11:19:12","slug":"arabuluculukta-cozume-ulasan-dosya-sayisi-4-milyonu-asti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ubyk.org\/?p=824","title":{"rendered":"Arabuluculukta \u00e7\u00f6z\u00fcme ula\u015fan dosya say\u0131s\u0131 4 milyonu a\u015ft\u0131"},"content":{"rendered":"

Uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde alternatif y\u00f6ntemlerden biri olan arabuluculuk, T\u00fcrkiye’de her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla tercih ediliyor. Anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n mahkemeye gitmeden dostane ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fclmesi, hem zaman kayb\u0131n\u0131 hem de yarg\u0131n\u0131n i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fc azalt\u0131yor.<\/p>\n

Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 Arabuluculuk Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 verilerine g\u00f6re, 45 bin civar\u0131nda arabulucu bulunuyor. Bug\u00fcne kadar sisteme giren 7 milyon 225 bin dosyadan, m\u00fczakeresi tamamlanan 4 milyon 460 bin dosya anla\u015fmayla sonu\u00e7land\u0131. 2 milyon 280 bin dosyada ise anla\u015fma sa\u011flanamad\u0131. Anla\u015fma oran\u0131 y\u00fczde 64 olarak kaydedildi.<\/p>\n

Verilere g\u00f6re, anla\u015fmayla sonu\u00e7lanan dosyalar\u0131n en b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc, 2 milyon 927 bin ile ihtiyari (iste\u011fe ba\u011fl\u0131) arabuluculuk dosyalar\u0131 olu\u015fturdu.<\/p>\n

Hukuk sistemine 2013 y\u0131l\u0131nda kazand\u0131r\u0131lan ihtiyari arabuluculuk, taraflar\u0131n kendi istekleriyle ba\u015fvurduklar\u0131 bir y\u00f6ntem olmas\u0131yla dikkati \u00e7ekiyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Zorunlu arabuluculukta i\u015f uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131 ba\u015f\u0131 \u00e7ekiyor<\/h3>\n

\u0130\u015f davalar\u0131nda ise 1 Ocak 2018’den itibaren zorunlu hale gelen arabuluculukta, bug\u00fcne kadar 2 milyon 370 bin ba\u015fvurudan 1 milyon 100 bin dosyada anla\u015fma sa\u011fland\u0131.<\/p>\n

Ticari anla\u015fmazl\u0131klarda 1 Ocak 2019’dan itibaren, t\u00fcketici uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda 28 Temmuz 2020’den itibaren zorunlu hale gelen arabuluculuk s\u00fcrecinde de \u00f6nemli ilerlemeler kaydedildi. Ticari anla\u015fmazl\u0131klarda 950 bin ba\u015fvurudan 340 bininde, t\u00fcketici uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda ise 500 bin ba\u015fvurudan 173 bininde anla\u015fma sa\u011fland\u0131.<\/p>\n

Kira uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131nda 246 bin vatanda\u015f anla\u015fmaya vard\u0131<\/h3>\n

Kira uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131 da 1 Eyl\u00fcl 2023’ten itibaren arabuluculuk kapsam\u0131na al\u0131nd\u0131 ve bu alanda 320 bin ba\u015fvurudan 123 bininde anla\u015fmaya var\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Yine bu tarihten itibaren ortakl\u0131\u011f\u0131n giderilmesinde 15 bin, kat m\u00fclkiyeti ve kom\u015fuluk hukukunda 5 bin, tar\u0131msal \u00fcretim s\u00f6zle\u015fmelerinde 200 dosyada taraflar anla\u015ft\u0131.<\/p>\n

“Uzla\u015f\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fcne \u00e7ok ciddi katk\u0131s\u0131 var”<\/h3>\n

\u0130bn Haldun \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Yeliz Bozkurt G\u00fcmr\u00fck\u00e7\u00fco\u011flu, T\u00fcrkiye’de 2012’de kabul edilen yasa ile hukuk sistemine giren arabuluculu\u011fun, 2013’te ihtiyari olarak ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, daha sonra zorunlu arabuluculu\u011fun getirilmesiyle uygulama alan\u0131n\u0131n geni\u015fledi\u011fini belirtti.<\/p>\n

Uygulamada “zorunlu arabuluculuk” olarak adland\u0131r\u0131lan y\u00f6ntemin asl\u0131nda “dava \u015fart\u0131 arabuluculuk” oldu\u011funu ve bunun taraflar\u0131 anla\u015fmaya zorlayan bir s\u00fcre\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen G\u00fcmr\u00fck\u00e7\u00fco\u011flu, bu sistemin mahkemeye gitmeyi tamamen engelleyen bir uygulama olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve yarg\u0131lama \u00f6ncesinde ba\u015fvurulan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemi oldu\u011funu kaydetti.<\/p>\n

G\u00fcmr\u00fck\u00e7\u00fco\u011flu, “Bir dava a\u00e7madan \u00f6nce arabulucuya ba\u015fvurmak zorundas\u0131n\u0131z. Arabulucunun d\u00fczenleyece\u011fi toplant\u0131ya kat\u0131larak uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 m\u00fczakere etmek gerekiyor. Taraflar sadece ba\u015fvuru yapmak ve bir araya gelmekle zorunluluk alt\u0131ndalar. Yoksa burada anla\u015fmaya ula\u015f\u0131lmas\u0131 gibi bir zorunluluk s\u00f6z konusu de\u011fil.” dedi.<\/p>\n

Arabuluculuk s\u00fcrecinin, \u015firketlerin gizlili\u011fini koruyabilmesinde \u00f6nemli oldu\u011funu vurgulayan G\u00fcmr\u00fck\u00e7\u00fco\u011flu, “\u015eirketlerin s\u0131rlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015far\u0131ya a\u00e7\u0131lmamas\u0131 ya da bir davayla g\u00fcndeme gelmemeleri anlam\u0131na geliyor. O y\u00fczden onlar i\u00e7in olduk\u00e7a avantajl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n

Bireylerin de arabuluculu\u011fa ilgisinin artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten G\u00fcmr\u00fck\u00e7\u00fco\u011flu, “Burada adil sonu\u00e7lar\u0131n elde edilebilmesi i\u00e7in taraflar\u0131n g\u00fc\u00e7 dengesinin yerinde olmas\u0131, her iki taraf\u0131n da ‘Yarg\u0131 yoluna ba\u015fvursayd\u0131m bu davada ne elde ederdim, neyi kaybederdim’ gibi \u00f6ng\u00f6rebilir bir \u015fekilde m\u00fczakere etmeleri gerekiyor.” de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n

“Toplum arabuluculuk sistemini benimsedi”<\/h3>\n

\u0130stanbul Arabulucular Derne\u011fi Kurucu Ba\u015fkan\u0131 ve arabuluculuk e\u011fitmeni avukat Dilek Yumruta\u015f da arabuluculu\u011fun, taraflar\u0131n hukuk uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n\u0131 kendilerinin \u00e7\u00f6zebilmesine olanak sa\u011flayan bir sistem oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n

Yumruta\u015f, “Taraflara ileti\u015fim kurup m\u00fczakere edebilmeleri i\u00e7in bir alan sunuluyor ve kendilerinin \u00e7\u00f6z\u00fcmlerini m\u00fczakere masas\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir ileti\u015fimle olu\u015fturmalar\u0131na imkan tan\u0131n\u0131yor. Arabulucular olarak biz de taraflara katk\u0131 sunmaya ve \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri getirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. B\u00f6ylece uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n\u0131 mahkemeye intikal etmeden, arabuluculuk yoluyla, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 anla\u015fma suretiyle \u00e7\u00f6zme olana\u011f\u0131na kavu\u015fabiliyorlar.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n

Arabuluculukta, g\u00fcncel olmayan ileti\u015fim adresleri nedeniyle taraflara ula\u015fma s\u00fcre\u00e7lerinde zorluklar ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran Yumruta\u015f, “\u00d6zellikle ticari uyu\u015fmazl\u0131klarda 6+2, yani 8 haftal\u0131k arabuluculuk s\u00fcrecinin tamamlanmas\u0131 yasayla belirlenmi\u015f bir s\u00fcre. Di\u011fer alanlarda ise 3+1 hafta dedi\u011fimiz 4 haftal\u0131k s\u00fcreler belirlenmi\u015ftir. Bu s\u00fcreler i\u00e7erisinde e\u011fer taraflara ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn olmazsa ve taraflar m\u00fczakerelere devam etmek isterse, yine kendilerine ula\u015fmaya gayret ediyoruz. Mevzuat, belirli bilgileri almam\u0131za olanak sa\u011fl\u0131yor ancak taraflar\u0131n ileti\u015fim bilgilerinin g\u00fcncel olmamas\u0131, onlara ula\u015fmay\u0131 zaman zaman zorla\u015ft\u0131rabiliyor.” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n

Uygulaman\u0131n yasala\u015fmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ge\u00e7en s\u00fcrede 5 milyona yak\u0131n bir anla\u015fma say\u0131s\u0131na ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7eken Yumruta\u015f, “1 Ocak 2018’de dava a\u00e7madan \u00f6nce arabuluculu\u011fa ba\u015fvuru zorunlu hale geldi\u011finde, ba\u015fvurular\u0131n y\u00fczde 90’\u0131 zorunlu arabuluculuk kapsam\u0131ndayd\u0131. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, taraflar\u0131n iste\u011fe ba\u011fl\u0131 olarak ba\u015fvurdu\u011fu ihtiyari arabuluculuk oran\u0131 yaln\u0131zca y\u00fczde 10-15 civar\u0131ndayd\u0131 ancak 5 y\u0131l i\u00e7inde bu oranlar tersine d\u00f6nd\u00fc. Art\u0131k ba\u015fvurular\u0131n y\u00fczde 85-90’\u0131 ihtiyari arabuluculuk kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015firken, zorunlu ba\u015fvurular ise y\u00fczde 10-15 seviyesine geriledi. Bu da toplumun arabuluculuk sistemine al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onu bir uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemi olarak benimsedi\u011fini g\u00f6steriyor.” dedi.<\/p>\n

Yumruta\u015f, arabuluculukta son y\u0131llarda \u00f6zellikle kira, kat m\u00fclkiyeti ve kom\u015fuluk hukuku uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda anla\u015fma say\u0131lar\u0131nda ciddi art\u0131\u015flar kaydedildi\u011fine i\u015faret etti.<\/p>\n

Bo\u015fanma davalar\u0131n\u0131n da arabuluculuk kapsam\u0131na al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Yumruta\u015f, “\u00d6zellikle bo\u015fanma kesinle\u015ftikten sonra, mal payla\u015f\u0131m\u0131 a\u015famalar\u0131nda ihtiyari olan arabuluculuk s\u00fcre\u00e7lerinde uygulamalar ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor. En az\u0131ndan \u00e7ocuklar\u0131 korumak ve onlar\u0131n anne-babalar\u0131yla daha iyi bir ileti\u015fimde olabilmelerini sa\u011flamak amac\u0131yla, \u00e7eki\u015fmeli bo\u015fanma s\u00fcre\u00e7lerinin daha da k\u0131salt\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik, mahkemede hakimin sevk etmesiyle arabuluculuk s\u00fcre\u00e7lerinde uygulamalara ba\u015flanmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fmalar devam ediyor.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde alternatif y\u00f6ntemlerden biri olan arabuluculuk, T\u00fcrkiye’de her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla tercih ediliyor. Anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n mahkemeye gitmeden dostane ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fclmesi, hem zaman kayb\u0131n\u0131 hem de yarg\u0131n\u0131n i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fc azalt\u0131yor. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 Arabuluculuk Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 verilerine g\u00f6re, 45 bin civar\u0131nda arabulucu bulunuyor. Bug\u00fcne kadar sisteme giren 7 milyon 225 bin dosyadan, m\u00fczakeresi tamamlanan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":825,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[60],"tags":[],"class_list":["post-824","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=824"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":826,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/824\/revisions\/826"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/825"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=824"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=824"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ubyk.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=824"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}